Yüksekte çalışma platformu muayenelerini günlük, haftalık ve yıllık yapmak yorucu görünebilir. Ancak bunlar yalnızca işletmeleri kanuni olarak bağlayıcı olmakla kalmaz aynı zamanda çalışılan endüstri yönergelerine de uyumlu hale getirir. Aynı zamanda ekipmanlar ile platformu kullanan çalışanların güvenliğini sağlar. Aslında genel anlamda bakım maliyetlerinin de düşürülmesine yardımcı olur. İşçileri güvende tutan sağlam bir bakım programı işletmenin temel güvenliğinin kontrol altında olmasına da katkı sağlamış olur.

Yüksekte çalışma platformu muayeneleri heyecanlı bir iş olmayabilir ancak bu rutin görevler, operatörlerin, teknisyenlerin ve birim amirlerinin ekipmanı görevde tutma ve işleri güvenli şekilde tamamlama misyonuna hizmet etmesini sağlar. Ayrıca belki o an arıza göstermeyen ancak parça arızası, yıpranması veya aşınması sonucu ileride zarar görebilecek bir platformun da erken fark edilmesine yardımcı olur.

Günlük, haftalık ve yıllık denetimlerin yüksekte çalışma platformunun tüm bileşenlerinin çalışır durumda olmasını sağlamak için birlikte hareket ederken, aynı zamanda işletmeleri bu önemli varlıklara sahip olmanın güveniyle doldurur.

Yıllık Muayenelerde Nelere Dikkat Edilmeli

Yüksekte çalışma eğitimlerinde hangi ekipmanların nasıl kontrol edileceğine dair bilgilendirmeler yapılmaktadır. Buna göre yapılacak yıllık muayene ve kontrollerde TSE tarafından belirlenen standartlara uygunluk esas alınır. Aslında bazı platformların ve ekipmanların yıllık periyodik incelemesi zorunlu tutulmaktadır. Destekleyen bileşenler ve alt yapılar stratejik olarak etki etmektedir. Bu geniş kapsamlı ve detaya inen periyodik kontrolleri deneyimli teknisyenler gerçekleştirebilir. Yetkili ekipmanın distribütörleri de genelde periyodik kontrol ve muayene desteği sağlamaktadır.

Yıllık denetim kayıtlarının saklanması gerekir. Yüksekte çalışma platformu satın almayı düşünüyorsanız periyodik kontrol hizmetini de içermesine dikkat etmelisiniz. Platformların tüm bileşenleri göz önüne alınmalıdır. Silindirler, vanalar, makine kaynakları, pimleri, yerleşim kontrolleri, güvenlik ve kapasite levhaları ve aşınma yastıkları gibi bileşenlerin tamamı iyi bir şekilde yıllık kontrollerden geçirilmelidir.

Tutulan kayıtlar daha sonra kontrol teknisyenlerinin sorunları belgelemesi, çözümleri sunması ve onarımları kaydetmesi için önemlidir. Günlük, haftalık ve aylık özetlerin tutulmasının avantajı daha sonraki denetimlerde referans aracı oluşturmasıdır.

Yüksekte Çalışma Platformu Periyodik Muayeneleri

Yüksekte çalışma platformu periyodik muayeneleri için de sürekli kayıt tutulması, operatör ekipmanlarının güvenli çalıştırılmasını ve bakımına aşina olmasını sağlar. Ekipmanların rutin günlük ve haftalık kontrolleri, teknisyenlerin olası sorunları ciddi sorunlar haline gelmeden önce tanımlamasında işe yarar. Bu da iş güvenliği açısından önemli bir problemin çözülmesi anlamında gelir. Bu tip sorunları öngörebilmek ve tespit edebilmek her şeyden önce işçi sağlığının korunması açısından zaruridir.

Diğer yandan düzenli şekilde yapılan kontrol ve bakımlarda sorunları belirlenmesi ve derhal çözülmesi, ekipmanların yıllık denetimden de sorunsuz şekilde geçme olasılığını arttırır. Bu işlem sadece devlet tarafından istenen bir zorunluluk olarak adlandırılmamalıdır. Genel operasyonların riskini azaltmak adına da faydalı olduğu bilinmelidir.

Denetim ve kontrolleri genel kontrol programın rutin bir parçası haline getirmek, yüksek çalışma platformlarını verimli şekilde hizmette tutabilmek, onarım ve değiştirme maliyetlerini sınırlama ve ciddi mal hasarına veya kişisel yaralanmaya neden olabilecek arıza riskini azaltmak çok önemlidir.

Bu açıdan işveren tarafından bakacak olursak değerli varlıklarınızı ve çalışanlarınızı riske atmayın. Çalışan tarafından bakacak olursak kendi yaşamınızı tehlikeye atmayın ve akabinde işyerinin zarar görmesine neden olabilecek aksaklıkları bildirmekten çekinmeyin. İşyerinin zarar görmesi, siz zarar görmeseniz bile gelirinizin düşmesine neden olabilir. Diğer yandan teknik olarak iş güvenliği uzmanları açısından bakacak olursak ise periyodik muayenelerin yapıldığının denetlenmesi, tutulan kayıtlardaki arızaların giderilmesi konusunda işveren ile mutabakat kurulması, İSG biliminin doğasında yer aldığı için, kritik denetimleri gerçekleştirme ihmal edilmemelidir.

İşyerlerinin güvenliği ile ilgili herhangi bir şey söylemeden önce, üretimin ve verilen hizmetin önemli olduğu ancak iş güvenliğinin hepsinden önce geldiği bilinmelidir. Bir işverenin kendi kuruluşunda iş güvenliğini her şeyden önce tutması önemlidir. İşyerinin tam güvenlik esasına ulaşmasının zor olduğu bilinir ancak bu zorluk sağlam bir iş güvenliği kültürü ile üstesinden gelinebilecek bir durumdur. İşverenlerin bu konuda öncü bir tutuma sahip olması önemlidir. Çünkü kuruluşunu, fabrikasını, şirketini, işletmesini, tesisini ve çalışanlarını güvende tutmaya çalışırken, eğitim eksikliği, işyerinde koşulların değişmesi, etkisiz iletişim becerileri ve kültürel tembellik gibi çeşitli engellerle karşılaşacaktır.

Bir yönetici veya işveren, işletmeyi emniyetli bir statüye kavuşturmak için, örgütünü ve çalışanlarını yönlendiren davranışlara ihtiyaç duyar. Ayrıca, iş yaşamındaki inançları ve değerleri, yani kültürü temelden değiştirmesi de gerekebilir. İşyerinde iş güvenliği kültürünü oluşturmaya çalışırken göz önünde bulundurulması gereken çeşitli faktörler vardır.

Bunlardan birincisi iş güvenliği alanında liderlik edecek bir kişidir. Bu statüden ötürü genellikle işveren, yönetici, müdür veya birim amiri olmaktadır. Kültürel değişim belki sosyolojik manada temelden başlayabilir ancak iş güvenliği biliminde tepeden başlar. Çalışanlar liderler arasında iş güvenliğine karşı bir inançsızlık algılarlarsa, aynı tutumu benimserler. Tersine liderler resmi toplantılardan çalışanların motive edildiği sıcak sohbetlere kadar, her yerde güvenlik hakkında konuşursa bu, durumun daha ilgi çekmesini sağlar. Bu bahislerde bir de güvenlik prosedürüyle hareket etmek çalışanların güvenliği ciddiye almasına ve iyileştirmeye katkı sunmasına neden olacaktır.

Bir organizasyonda herkesi aynı motivasyon alanında tutmak için güvenlik prosedürlerinin açık ve kapsamlı bir şekilde doküman haline getirilmesi önemlidir. Belirsizlik ve kafa karışıklığı yaratan acil durumlarda net prosedürlerin bilinmesi feci sonuçların engellenmesini sağlar. Bu prosedürler tek defada bir kişi tarafından kalabalığa okunarak değil; düzenli olarak gözden geçirilmeli, iyileştirilmeli ve güncellenmelidir.

İş Güvenliği Eğitimlerinin Güvenlik Kültürü Oluşturmadaki Etkisi

İş güvenliği eğitimlerinin konuya ilgi çekmek ve farkındalık oluşturmak adına çok önemli olduğunu söylemeliyiz. Etkili iletişim bir zorunluluktur. Ancak eylemlerin kelimelerden daha yüksek tonla etkili olduğu da bir gerçektir. Çalışanlar için devam eden eğitim ve tatbikatlar, davranışları ve tutumları başka hiçbir şeye benzemeyen şekilde içselleştirmelerine yardımcı olur ve bunlar yeni bir kültür oluşturmak için değişmesi gereken şeylerdir. Uygulamalı eğitimler başarılı sonuçlara dönüşür.

Bu eğitimlerin bir şekli de kuruluş kültürünü oluşturmak adına güvenlik dokümanlarının anlaşılacak şekilde belgelendirilmesidir. Özellikle çalışanlarda emniyet prosedürleri etkili bir şekilde iletilmelidir. Duvarlara sabit metin posterleri asılabilir, acil durum prosedürlerini ve gerçek zamanlı güncellemeleri video, ses, grafik ve metin tabanlı bir kombinasyonla ileten dijital ekranlar yerleştirilebilir. Ancak bu ikisinden daha etkili olan dijital aktarımlar olacaktır.

Dijital bir ekran merkezden yönetilerek temel güvenlik bilgilerini hatırlatan bir video çok etkili olacaktır. Bu şekildeki aktarımlar çalışanların zamanla temel bilgileri öğrenmesini ve daha da önemlisi uygulamasını sağlar. Bu şekildeki aktarımların ikinci seviyesinde ise daha üst düzey güvenlik önlemleri anlatılabilir.

Sorumluluk Verme ile İSG Kültürü Arasındaki İlişki

Çalışanlara iş güvenliği ile ilgili sorumluluk vermek sahiplenmelerine ve dolayısıyla iş güvenliği kültürü kazanmalarına yol açar. İyi bir güvenlik stratejisi zaten kararlarında ve tavırlarında net bir lider ve sonuçlardan sorumlu bir ekip ile oluşturulur. Güvenlik özellikle bir ekibe sorumlu tutularak bağlanmamışsa, hiç kimse bunu sahiplenmez ve iş kazalarına yol açan ihmaller de bundan kaynaklanır.

Bir güvenlik ekibi oluşturarak onları sorumlu kılmak, onların daha küçük ekiplerine ve mesai arkadaşlarına önderlik etmesini sağlar. Bu ekip liderleri sadece uyarı ve yönetme için değil aynı zaman da ödül sürecini teşvik etmek için de liderlik etmelidir. Bu ödül süreci çalışanları birbirinden uzaklaştıracak veya onları diğerlerine karşı sorumsuz hissetmesine yol açacak şekilde değil, gerçekten emek veren ve katkı sağlayan herkesi kapsayacak şekilde yürütülmelidir.

Bir güvenlik kültürüne geçiş yaparken başarıya ulaşıldığında çalışma ekiplerine anlamlı teşvikler sağlayan bir ödül programının etkisi inanılmazdır. Bonus ödemeler, ek izin günleri, kutlama etkinlikleri, her gün güvenliğin ön planda tutulmasına katkı sağlar. İş yaşamında motive edici ödüllerin etkisi birçok örgüt yönetimi ekolünde bilimsel olarak da belirtilmektedir.

6331 sayılı İş Güvenliği Kanununa göre işverenlerin çalışanların sağlığı koruma gibi bir yükümlülüğü vardır. İş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi ile birlikte çalışanların sağlığını korumak sorumluluğuna sahip olan işverenin özellikle Kovid-19 salgını döneminde de ek önlemler almasına ihtiyaç duyulmaktadır. Bu bağlamda işyerinin normal koşullarına göre yapılan risk analizinin yeniden yapılması ve salgın dönemi ile ilgili yeniden değerlendirilmesi gerekir.

Risk değerlendirmesi özel bir duruma özgü yapılacağı için covid19 salgınının ne gibi riskler içerdiğini ve bu konuyla ilgili nasıl tedbir alınacağını belirlemek önemlidir. Çalışanlarla işverenin ve İSG uzmanının riskleri birlikte belirlemesi önerilir. Öncelikle çalışanların iş alanında, hangi birimde ya da bölgede virüse maruz kalma ihtimalinin yüksek olduğu çalışanlar tarafından öğrenilmelidir. Sektöre göre normal şartlarda bile yüksek risk altında olan çalışanlar için özel önlem alınmalıdır.

Çalışma koşullarının yeniden düzenlenmesi, mesai saatlerinin ayarlanması, vardiya sisteminin uygulanması gibi farklı yöntemler denenebilir. İşyerlerinde kalabalık oluşturmayacak şekilde bir çalışma düzenine yer verilmelidir. Enfeksiyon yayılmasını önlemek için kişisel koruyucu donanımlar kullanılması, el dezenfektanları bulundurulması, ellerin sürekli yıkanması ve kişisel hijyene önem verilmesi gerekir. İşyerlerinde kronik rahatsızlığı olanlar veya gebe durumda olanlar için alınacak özel tedbirlerin ise İSG uzmanı ve işveren tarafından kararlaştırılması sağlıklı olacaktır.

İşyerinde Covid-19 Maruziyet Riskini Önlemek İçin Ne Yapılabilir?

Çalışanların işyerinde Covid-19’a maruz kalmasını önlemek için veya ihtimalini azaltmak için yapılacak birçok şey vardır. Öncelikle 6331 sayılı kanun gereği hazırlanan ancak normal durumlar için adapte edilen acil durum planının pandemi koşullarına göre güncellenmesinde fayda vardır. Önceki halini bilen çalışanların ve çalışan temsilcilerinin güncellenmiş hali ile Covid-19 acil durum planını yeniden öğrenmeleri önemlidir.

Plan kapsamında neler yapılacağı ile ilgili bilgi iş güvenliği uzmanı tarafından çalışanlara verilmelidir. Çünkü herhangi bir maruziyet yaşandığında, bu bir acil durumdur ve acil durum planına göre hareket etmek gerekir. Alınacak tedbirlerin sadece işveren ve İSG uzmanı tarafından değil çalışan temsilcisi aracılığıyla çalışanlar tarafından da belirlenmesi gerekir. Sahada olan çalışanların nerelerde risk olabileceği ile ilgili görüşleri önemlidir. Maruziyeti önlemek adına acil durum planlarının acilen güncellenmesi gerekir. Mümkün olduğu kadar iş yerine yapılacak ziyaretler için ziyaretçi sayısı kısıtlamasına ve ziyaret zamanının planlanmasına ihtiyaç duyulur.

Daha önceden planlanmış faaliyetler çok acil içerikli değilse iptal edilmelidir. Çalışanlar ve işveren arasında yapılacak toplantıların mümkün olduğu kadar uzaktan bağlantı yoluyla yapılması ve sosyal mesafe kurallarına dikkat edilmesi önemlidir. Çalışanların kullandığı tüm kişisel koruyucu donanımlar kıyafetleri de dahil dikkatli şekilde yıkanmalı ve havalandırılmalıdır. Personelin dinlenme araları ve yemek için ayırdıkları vakitte sosyal mesafeye dikkat etmelerine önem verilmelidir. Çalışanların kişisel hijyenlerini sağlamak adına kullanacağı bütün malzemeler işveren tarafından sağlanmalıdır.

Çalışanlar İçin Covid-19 Önlemleri Almayanlara Ceza Uygulanır mı?

Gündemde olan tehlikeli durum Covid-19 olduğu için bu konuda işverenlerin kesinlikle önlem alması gerekir. Normal şartlarda 6331 sayılı İş Güvenliği Kanununa göre işverenin tüm çalışanların işyerinde sağlığını korumak gibi bir yükümlülüğü vardır. Bu yükümlülük salgın dönemi için de aynen geçerlidir. Hatta bu özel dönem için özel önlemler alma gerekliliği Sağlık Bakanlığı ile Çalışma Bakanlığı tarafından tüm işyerlerine bildirilmiştir.

Hem ilgili kanun gereği hem de bu dönem ile ilgili yayınlanan genelgeler gereği işverenlerin çalışma koşullarını hijyenik olarak değiştirmemesi durumunda çalışanların sağlığının risk altında olacağı görülmektedir. Bu yüzden Covid-19 için önlem almayan işyerlerine yaptırım uygulanmaktadır. Denetimleri özel olarak Kaymakamlıklar bünyesinde kurulan ve içlerinde sağlıkçıların, kolluk kuvvetlerinin, zabıtanın ve ilgili kamu personelinin olduğu komisyonlar yapmaktadır.

İş güvenliği uzmanı çalışma hayatındaki önemli problemler ile ilgilendiği ve işverenlere ilk olarak yük olarak gelen tedbirleri hazırlayıp sunduğu için çeşitli zorluklarla karşılaşabilir. Bunlar elbette başlıklar olarak sunulabilir ve özlük haklarının iyileştirilmesi konusunda kamunun adım atmasıyla üstesinden gelinebilir. Ancak burada bu tip sorunlara dikkat çekmek ve iş güvenliği uzmanlarının yaşadığı zorlukları anlatarak işverenler ile çalışanların bakış açılarını değiştirmek faydalı olacaktır.

İlk akla gelen zorluk verilen eğitimlerdir. Çalışanların belirli bir süre temel iş güvenliği eğitimi alma zorunluluğu bulunmaktadır. Bu süre işyerinin tehlike sınıfına göre değişse de eğitim verilmesi gerekliliği ön planda olmaktadır. Ancak iş güvenliği uzmanı verilen eğitimler sırasında süre sınırlaması nedeniyle istediklerini tam olarak aktaramamaktadır. Çalışanların bu eğitimlere katılmak istemediği görülür. Ayrıca işyerinde yabancı uyruklu çalışanlar olduğunda da onlara kendi dilleriyle eğitim sunmak zor olmaktadır. İşe giriş çıkış yapılan personel sayısının çok olması eğitimlerin aksamasına neden olmaktadır.

İşverenlerin İSG hizmetleri için belirli bir bütçe ayırmaması da iş güvenliği uzmanı için sorun yaratmaktadır. Alınacak tedbirleri önemsememesi verilecek hizmeti sınırlandırmaktadır. Diğer yandan son dönemlerde çıkan yönetmelik ertelemeleri nedeniyle tüm işyerlerinin İSG hizmeti alınması ileri bir tarihe ötelenmektedir. Bu da İSG kültürünün tüm işletmelere yerleşmesini, dolayısıyla toplum nezdinde de kabul görmesini geciktirmektedir. Günümüzde birçok kişi İSG uzmanlığının gerekliliğini sorgulamaktadır.

İşverenlerin İş Güvenliğine Genel Bakış Açısı

İşverenler iş güvenliği konusunda ilk zamanlarda önyargılı davransalar da iş güvenliği uzmanının tutumuyla zamanla kültürü kabul etmektedir. Ancak uzun süre direnen işverenler de olabilir. Bunda işverenlerin ilgili kanunu bilmemesi önemli bir faktör olarak karşımıza çıkmaktadır. İşverenlerin İSG eğitimlerinin yalnızca çalışanlar için gerekli olduğuna inanması da kültürün yerleşmesini geciktirmektedir.

İş güvenliği hizmeti zorunluluk olarak algılanırsa, faydaları önemsenmez. Ne yazık ki günümüzde çoğu işveren kanunların bir dayatması olarak gördüğü için, iş güvenliğinin işyerine ve çalışanlarına kazandırdıklarını fark edememektedir. Yasal sorumluluk olan durumları üstlenmesine rağmen, iş güvenliği kültürüne gerekli değerin verilmemesi çalışanların da benimsemesini zorlaştırmaktadır. İşyeri lideri İSG kültürü konusunda kabullenici ve sahiplenici olmazsa, personeli bunu anlamakta ve kabul için direnmektedir.

Bu yüzden çoğu zaman iş güvenliği uzmanının eğitimlerine gönüllü katılma gerçekleşmemektedir. Bu da alınacak tedbirlere uyum konusunda problem yaşanmasına neden olur. Tedbirler önemsenmez ise öncelikli olarak çalışanların sağlığı tehlikeye girer. Akabinde de işyerinin güvenliği risk altına girer. Neticede de iş güvenliği ilkelerinin gerektirdiği güvenli çalışma ortamı psikolojik olarak kabul görmemiş olur.

Çalışanların İş Güvenliği Tedbirlerine Yaklaşımı

İş güvenliği uzmanı hem işveren hem de çalışanlar nezdinde zorluklar yaşamaktadır. İşverenlerin kabullenici olmayan tutumu çalışanlara olumsuz yansır. Eğitimler için zaman ve mekan belirleyememe ve bunun çalışanların önünde kararsız bir iradeyle belirtme, söz konusu eğitimler için gerekli olan hazır bulunuşluk seviyesinin düşük olmasına neden olur. İş güvenliği uzmanı eğitimlerini ne kadar farklı duyu organlarına hitap edecek şekilde tasarlarsa tasarlasın, anlattıkları karşıdakilerin kabul edeceği kadar olmaktadır.

Çalışanların mesleki eğitimlerde yetersiz olması iş güvenliği eğitimlerine bakış açısını etkiler. Çalışılan makinelere ve ekipmanlara hakim olunmaması, alınacak tedbirler konusunda eksik kalınmasına neden olur. İş güvenliği uzmanı periyodik bakım için yapılması gerekenleri aktarsa da, makine, araç, teçhizat ve ekipmanların düzenli kontrolünü yapmayan çalışan, aksaklıklara yol açabilir.

İş güvenliği uzmanının karşılaştığı sorunlara genel bir yaklaşımla çözüm bulmak zor olacaktır. Bunun yerine her paydaş kendi üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmeli, özelden genele güçlü bir İSG kültürü oluşturulmasına katkı sağlamalıdır.